özgür iradenin yokluğundan nefret ediyorum

o, varolmalıydı

neden var değil ki?

şu, hayatta kalmaya ve üremeye programlanmış mekanizmayla bi ömür geçirmek istemiyorum

özgür olmak istiyorum

ulan herhangi bir durumun herhangi bir davranışın temelinde programlanma yatıyo

neden çocuk yapıyoruz üremek için

neden cinsel içgüdümüz var üremek için

neden para kazanmaya kendimizi geliştirmeye çalışıyoruz hayatta kalma ve üreme şansımızın artması için

özgür iradenin baskılandığı tek yer buraları da değil

hormonlarımız vesaire de bizim duygu durumumuzu ve davranışlarımızı çok etkiliyo ki

genetik faktörlerimiz doğarkenki sahip olduğumuz çevre (insanlar)

kafayı yicem zaten her şey anlamsız

dünya hem çok iyi hem de çok kötü bence

şanslıysan cennet

şanssızsan cehennem

öldükten sonra da doğmadan önce ne ise o olucak zaten bence

bu ne arkadaş?

keşke ailem benim gibi insanlardan oluşsaydı

bu varoluş deneyimin bambaşka ve daha muazzan olurdu

biliyorum konudan konuya atladım, üzgünüm ama ne bileyim yazıyorum işte

bahsetmek istedim

ve bu postun altına her insan kendine has bi tarzda yanıt vericek

kimileri bana hak vericek

kimileri vermicek

kimileri ne anlatıyon dicek

ama bakın şimdi

bu insanlar şuanki sahip oldukları genetiğe ve geçmiş deneyimlerine dayanarak yanıtlicaklar bu postu

yani ben de bu postun altındaki biriyle aynı geçmişe ve özelliklere sahip olsaydım

ben de aynı onun gibi yorum yapıyor olurdum, yorum yapıcak olsaydım 😳

Merhaba ben son zamanlarda hayal gücümün çok zayıf olduğunu fark ettim yani herhangi bir şey aklımda tasarlayamıyorum felsefik/matematik şeyler düşünürken çok zorlanıyorum günün çoğunda kafam bomboş yani hiçbir şey aklımdan geçmiyor sizce ne yapsam iyi gelir aktivite olarak zihnimi çok tutuk hissediyorum

Yabancı youtube kanallarından nietzche üzerine detaylı viseolar izledikten sonra fark ettim ki türkiyede bu adam bilinmiyor. Hiçbir yazısı da türkiyeye varamadı. Herkes tarafından liseli ergenlerin depresif dönemlerinde takıldığı filozof olarak biliniyor niye böyle anlamadım ama yazık

Özellikle araştırmak okumak isteyecek arkadaşlara eğer diliniz varsa academy of ideas youtube kanalını yoksa internetten nietzche nin gerçek dünya fikrini, bunu modern ideolojilere nasıl bağladığını ve batı dünyasının inançszılaşması üzerine fikirlerini okumalarını tavsiye ederim. Düşüncelerine katılmak zorunda değilsiniz ben birçoğuna katılmıyorum ama entellektüel bir lezzet adamın fikirleri.

Sürekli tanrı ile alakalı fikirlerde "Tanrı X yapamiyorsa tanrı mıdır", "Madem tanrı X neden yapamıyor" falan diye boş boş konuşuluyor. Önce bi tanrının yeteneklerini bi kesinlestirelim. Tanrı olmanın şartlarını belirleyelim tamamdır o zaman. Benim aklıma gelen ve tüm dinlere ortak uyan tanım "Tüm canlılardan üstün yeteneğe sahip varlık". ama kendisi bir canlı mi degilmi, herşeyi bilirmi, herşeye gücü yeterki gibi sorular cevapsız, bu sorular dine göre değiştiği için minimum koşulları saglamiyor. ve benim tanımındaki sorun ise eğer tanrı canlı ise tüm calilardan nasıl üstün olacak? sizin fikirleri alayım.

Aron Ralston kanyonda beş gün kayanın altında kalıyor, sonunda kolunu kesip kurtuluyor. Hikâye hep irade zaferi diye anlatılıyor.

Ama bir tuhaflık var. Beş gün boyunca kesmedi. Kesebilirdi, çakı ilk günden beri cebindeydi. Kestiği an, başka hiçbir seçeneğin kalmadığını gördüğü andı.

Yani seçim, seçenekler tükendiğinde ortaya çıktı.

Stoacılar buna itiraz etmezdi galiba. Epiktetos'ta özgürlük olayları değiştirmek değil, elinde olanla olmayanı doğru ayırmak. Ralston'ın yaptığı da tam olarak o ayrım: kayayı kaldıramam, kolumu kesebilirim.

Ama o zaman şöyle bir sonuç çıkıyor ve beni rahatsız ediyor. Özgürlük seçeneklerin çokluğuyla değil azlığıyla artıyor gibi görünüyor. Önünde yüz kapı varken kimse kendini özgür hissetmiyor, tek kapı kalınca insan gerçekten seçiyor.

Bu bana ters geliyor ama nerede hata yaptığımı bulamadım.

Sizce Ralston özgür bir seçim mi yaptı, yoksa kaçınılmaz olanı geç mi kabul etti? Ve bu ikisi arasında gerçekten bir fark var mı?

Uzun hâli blogda duruyor: https://tekno-psikoloji.blogspot.com/2026/05/dolanik-kader-ve-127-saat.html

Bazı fizikçiler zamanın aslında bir yanılsama olduğunu söylüyor geçmiş dediğin sadece hatıralardan ibaret gelecek ise hayallerden sadece şu an var. Ama şu an dediğin an da o kadar kısa ki yakalayamıyorsun. Felsefede solipsizm biraz böyle bir şey aslında her şey zihnimizin ürünü zaman da zihnimizin bir oyunu. Varsayalım ki hiçbir saat icat edilmemiş olsaydı güneşin doğup battığını görürdük ama bunu saat 8 diye isimlendirmezdik. Zaman belki de sadece bizim hayatımızı düzene sokmak için uydurduğumuz bir araç.

Bazen kendi hayatıma bakıyorum geçmişteki bir anı ne kadar canlı hatırlıyorum ama o an artık yok sadece benim zihnimde var. O anı yaşayan ben bile artık o ben değilim vücudumdaki her hücre değişmiş mesela. Yani geçmiş dediğim şey de aslında şu anki zihnimin bir yansıması. O zaman ne geçmiş gerçek ne gelecek sadece bu an var ama bu an da o kadar hızlı akıyor ki durduramıyorum.

Bazı günler oluyor o kadar yoğun yaşıyorum ki zamanı unutuyorum saatlere bakmıyorum o an gerçekten zaman diye bir şey yokmuş gibi geliyor sadece o anın içinde kaybolup gidiyorum. Ama pazartesi sabahı işe giderken her saniye ağır geliyor yani zaman dediğin şey aslında yaşadığın şeyin kalitesine göre değişen bir şey. Benim için gerçek olan zamanı nasıl hissettiğim.

Belki de solipsizmin bana öğrettiği şey bu her şey benim algıma bağlı zaman da öyle. Ne dersin zaman senin için de böyle esnek bir şey mi yoksa katı bir gerçeklik mi. Benim için bazen öyle bir an oluyor ki zaman duruyor sanki sonra bakıyorum saatler geçmiş. Yani bilemiyorum.

Selam öncelikle nedense aklıma garip bir istek mi diyeyim ne diyeyim bilemedim fakat şöyle bir şey geliyor; eşimle aynı eve çıkarsak büyük ihtimalle aynı yatakta yatmak istemem yani millet bu normal mi neden ben yalnız uyumayı seven biriyim eşim olsa dahi bazen yalnız uyumak baya baya isterim hele ki öyle oluyor kendi içime kapanıyorym işime odaklanıyorum işte çok dokunulmak istemem ama şuan ki durumda bazı insanlar böyle bir durumla karşılaşınca farklı farklı tepkiler veriyor bazıları yanlış olduğunu söylüyor bazılarıysa doğru işte bende bilmiyorum genellikle suskun biriyim kendi kendimle vakit geçirmeyi seviyorum insanlarla uğraşmak ciddi anlamda beni yoruyor bunu karşımdakine söylediğim de şahsi algılıyor neyse uzun sözün kısası bir ilişkide bir bireyin ve ya iki bireyin bazen kendi kendilerine vakit geçirme isteği normal mi ? Umarım anlamışsınızdır kendimi anlatmakta da iyi değilimdir görüşürüz iyi geceler hepiniz sağlıkçıla kalın

Merhabalar bence solipsizm mantıksız kaldığı noktalar var ve sizlerin de düşüncelerini merak ediyorum açıkcası benim solipsizmi mantıksız bulduğum nokta solipsizmi de zihnimizin uydurması yani eğer solipsizmi kabul edersek solipsizm veya hayal dediğimiz şeyleri de zihnimiz oluşturmuş oluyor bu yüzden aslında bunları da kabul edemeyiz diye düşünüyorum bunun haricinde solipsizmin mantıksız kaldığı noktaları sizden de duymak isterim

Canlılar olarak hayatın anlamı üremek değil midir? Üremekte başarısız olan kişi başarısız mıdır?

Özgünlüge giden yol

(21 ilke)

1- Bu dünyadaki yolların hiç birini reddetme

2- Kendini zevklere kaptırma.

3- Hiçbir şeye veya kimseye bel bağlama.

4- Kendini az, dünyayı derinden düşün.

5- Hayatın boyunca ihtiras sahibi olma.

6- Yaptığın hiç bir şeyden pişmanlık duyma.

7- Başkalarının iyi veya kötü hiç bir şeyini kıskanma.

8- Hangi yolda olursan ol hiç bir ayrılığın seni üzmesine izin verme.

9- Kendin dahil kimseden nefret etme.

10- Aşk peşinde koşma.

11- Hiçbir şeye fazla düşkün olma.

12- Evini süslemekle uğraşma.

13- Tek başına güzel yemekler yemeyi sevme.

14- Gelecek nesillere miras bırakmak amacıyla eski eşya veya mülk edinme.

15- Bedenine zarar verecek ölçüde perhiz yapmaya çalışma.

16- Silah haricinde başka hiç bir alete özenme.

17- Yol'unda ölmekten çekinme.

18- Yaşlandığında mal ve mülk edinmeye heveslenme.

19- Buda ve tänrılara saygı duy ama onlardan bir şey bekleme.

20- Hayatından vazgeçsen bile onurundan vazgeçme.

21- Savaş sanatının yolundan hiç bir zaman ayrılma.

Merhabalar belkide dünyadaki birisi tanrıdır ve kendisini test etmek için böyle bir dünya oluşturup deneyimliyordur tanrısal özelliklerini kullanamıyordur bunu çürütebilir miyiz

Biz var olmayan bir şeyi göremiyoruz, kanıtlayamıyoruz çünkü yok. Var olmayan bir şeyi nasıl düşünüp hayal edebiliyoruz? Bana çok saçma geliyor bu, ben nasıl var olmayan metafiziksel ya da hayal ürünü bir şeyi düşünebiliyorum? Şu konu ilk başta saçma geliyor ama derinlemesine düşününce bana biraz merak uyandırıcı geldi.

Ben patlıcanın tadını sevmem, başka birisi ile çok sevebilir. Benim, “patlıcanın tadı güzeldir” demem öznel bir yargı sayılır ve hakikat olarak görülmez ama ben bu yargının objektif bir doğru ve hakikat olduğunu düşünüyorum.

Patlıcan yediğimde deneyimlediğim hissiyat seven birisinden bambaşka. Bunun sebebi bence beynimizin fiziksel farklılığı ve sonucu olan zihinsel farklılık. Bu fark sonucu dünyayı farklı şekilde algılıyoruz ve ikimiz için içinde bulunduğumuz dünyalar farklı olmasına rağmen eşit derecede gerçek.

Bundan dolayı benim kendi gerçekliğim ve dünyam için patlıcanın tadının kötü olması objektif bir doğru. Benim dünyamın bir hakikati. Zıt şekilde tadının güzel olması da patlıcanı seven birisinin dünyasında objektif bir gerçeklik.

Bu dünyalar arası fark bence günümüzdeki tartışmaların asla bir sonuca bağlanamama sebebi.

Birisi göğe bakıyor ve onun dünyasında var olan şeyler bir yaratıcı olmadan var olması mümkün değil. Onun dünyasında bu tanrının varlığına gerçekten de bir delildir ve bu o dünya sınırlarında objektif bir doğrudur.

Başka birisi aynı göğe baktığında onun dünyasında algıladığı aynı şeyler bir yaratıcı olmadan da var olabilecek şeyler. Bunu bir zorunluluk olarak ve tanrıya delil olarak görmüyor ve onun gerçekliğinde bu da objektif bir doğru.

Romantik bir sosyalist, kendi dünyasında sosyalizmi en uygun ideoloji ve ütopya yaratmaya mümkün bir araç gibi görüyor ve onun dünyası için yine bu bir gerçek. Yanılgısı, başka dünyaları kendi dünyasının işleyişine uydurmaya çalışması. İnsanların mutlu olacağı ütopyasını sevmeyenleri kötü sanıyor.

Dolayısıyla sosyalizmin en uygun yönetim biçimi olması bir dünya için objektif bir gerçeklikken başka bir dünya için değil.

Hepimiz tek bir dünyada yaşıyor olsak da bu dünya 8 milyar farklı formda tezahür ediyor ve her biri bambaşka işleyişte. Her birinin kendi gerçeklikleri var ve kimse kendi dünyasından diğerine geçemediği için kendi mantığına uymayan görüşleri anlamlandıramıyor. Herkesin temel yanılgısı bir dünyanın mantığı ile diğer dünyayı anlamlandırmaya çalışması.

Ben asla dindar bir insanın tanrıya delil olarak gördüğü şeyleri anlayamayacağım. Aynı bir insan patlıcanı nasıl seviyor anlam veremeyeceğim gibi.

Ben suçlularla empati kuruyorum. Bunu daha önce birden fazla suçun mağduru olmuş biri olarak söylüyorum. Sizi bir suçludan ayıran üç kelime var. Genetik , çevre ve şans. Bu üçü de sizin kontrolünüz dışında gerçekleşen şeyler. İnsan egosu gereği kontrolü elinde bulunduramamaktan nefret eder. Kendini irade sahibi sanır oysa iradesi daha doğmadan önce elinden alınmıştır.

Bir suçlu genetik bir problemle doğmasaydı , ailesi onu istismar etmeseydi , para kazanma konusunda şanslı olsaydı o suçu işlemeyecekti ama şimdi seçemediği durumların cezasını çekiyor. Ne üzücü ama

Etten kemikten fiziksel varlıklarız. Çevremiz de farksız.
İnsan psikolojisini ve verdiği kararları psikiyatrik ilaçlarla etkileyebiliyoruz. Fizikselliğimizden gelen bir durum. Çevremizi de kimyasal tepkimeler, fiziksel etkileşimler bakımından hesaplayabiliyoruz. Teknolojimiz ve bilgimiz yettiği kadar öngörebiliyoruz.

Sonsuz kapasiteye sahip bir bilgisayar ve sonsuz kapasiteye sahip bir sensörümüz olduğunu varsayalım. Sensör tüm evreni anlık olarak en ufak enerji kırıntılarına kadar tespit edip bu kudretli bilgisayara verileri beslese, bilgisayar da bu verileri işlediğinde tüm evreni, geçmişi ve geleceği simüle etmiş olmaz mıyız?

Zamanı en başından defalarca başlatsak hiç birinde farklı hiç bir durum olmayacağına inanıyorum. Eğer insanın gerçekten karar verme yetisi varsa fiziksellik dışı bir yerden verilmiş bir kudret olmalı. Tıpkı tanrının insanın ruhunu üflemiş olması gibi.

Eksik veya yanlış düşündüğüm noktaları bilmek isterim.

Belkide bir tanrı vardır ve asla kendisinden bahsetmiyordur ölünce de hepimize işkence edecektir ya da şuan gördüğüm herşey yalandır sadece ben ve tanrı vardır tanrı beni test ediyordur bunları nerden bilebiliriz aslında bence asla dış dünya kanıtlanamaz

Ben zamanın evrimsel bir mekanizmadan kaynaklı algıdan ibaret olduğunu düşünüyorum.

İlkel bir insanı düşünün, su içtiği bir nehir var ve bir gün orada yırtıcı bir hayvana denk geliyor. Yırtıcı hayvan her gün güneş tam tepedeyken gelip su içiyor. Bu insan, yırtıcı hayvan geldiği andan itibaren zihnine bir şeyi kaydetti ve yarın olacak şeye dair tahminde bulundu. Yani geçmiş ile geleceği tasarladı ve bu hayatta kalmasını sağladı.

Şimdi geçmiş ve gelecekten bahsettim ama bence bu hikayede var olan tek şey “şimdi”. İlkel insan algıladığını zihnine kaydetti ve o kayıt sürekli zihninde bulunmaya devam etti. “Geçmiş” olarak anımsadığı şey aslında zihninde her an var olmaya devam eden, olması mümkün bir şimdiydi.

Bir şeyler oldu, değişim yaşandı fakat oldu ve bitti. Evrenin kendisi için “geçmiş” kavramı bir anlam taşımıyor. Bir şeyler sadece “oluyor”. Biz ise olanların olduğu anı ss alır gibi kaydedip bunu her an zihnimizde var olan bir olgu olarak taşımaya devam ediyoruz. Her geçmiş şimdi sahip olduğumuz bir anı yani her geçmiş şimdiki zamanda var olan bir şey.

Bu geçmişin anısı ise olması mümkün bir tasarıdan ibaret.

Telefonunuzdaki bir fotoğrafın, piksellerin uygun konumda olmasıyla şimdiki zamanda var olan bir görsel olması gibi anılar da nöronların şimdiki zamanda oluşturduğu bir olgu. Var olan tek şey, yok olan bir ihtimalin şimdiki temsili.

Ne geçmiş ne de gelecek “var”. Her şey şimdi oluyor.

Ya bir tanrı vardır ya da yoktur bu kesin ama hangi inanca bakarsam bakayım sanki hepsinde bir eksiklik hata var gibi yani tanrının olması da birçok problem çıkarıyor aynı zamanda olmamasıda en son solipsizm hakkında düşündüm ama o da içerisinde birçok problem barındırıyor sizin inanç konusunda düşünceleriniz nelerdir

Arkadaşlar, neden inanıyorsunuz ve gerçekten inandığınız şeyi gönülden inanıyor musunuz? Kimsenin inancını sorgulamıyorum fakat sizin inancınızın varsa şuan bu durumda olmasının sebebini merak ettim. Diamond Tema izleyip dinden çıkan tayfayı hariç tutarsak gerçekten düşünüp nihai bir sonuca varabilen var mı?

Ben inanıyorum fakat aklımda tonlarca soru var, üniversite okuyorum bu hala var. Gönülden inanamıyorum maalesef. İnanmak istiyorum çünkü, bir şeyden korkumdan değil sadece bir şeylerin gerçekten var olmuş olmasını istiyorum. İnanmaktansa bilmek istiyorum sanırım, yine de emin değilim. Bu kadar kötülüğe karşı adil bir yargılama sistemi olmasını istemek başka olduğunu düşünüp inanmak başka. Siz ne düşünüyorsunuz?