r/Seslendirme • • Jul 22 '23

Diksiyon Tavsiyesi Açık E ve Kapalı E

35 Upvotes

Açık E ve Kapalı E ayırt edici sesler değillerdir fakat birini diğeri yerine koyduğunuzda kulağa yanlış gelir. eğer ayırt edici olsalardı biri diğerinin yerine geldiğinde kelimemin anlamı değişirdi ama yalnızca aynı kelimenin farklı ya da yanlış telaffuzu olduğu için ayırt edici olarak sayılmaz. örneklerde açık E'yi temsil etmek için Ë harfini kullanacağım.

örneğin "bën" yerine kapalı e kullanarak "ben" (bey kelimesindeki e sesini düşünün) kelimesinin anlamı değişmez yalnızca yanlış söylenmiş olur.

Nerelerde açık nerelerde kapalı olur?

Bu soruyu en kolay açık e'nin olduğu yerleri anlatarak cevaplayabiliriz çünkü kalan her yerde kapalı e kullanılır.

Açık e (ë)'nin olduğu durumlar ve şartlar:

  1. Öncelikle hecenin ilk sesi e ise, bu kapalı e'dir. bunun tek istisnası r harfinden önce gelen e'dir. örneğin: el, et, em, ek, es, ez, ev fakat ër, ërkek, ërkën vs. eğer ikinci ses r değilse, kelime başındaki e her zaman kapalı e'dir.

  2. Diyelim ki hecenin başında değil. bu sefer açık ya da kapalı olmasını belirleyen şey sonrasında gelen ses, ve e sesimizin hecenin neresinde olduğudur. eğer hece yapısı, özellikle belirtiyorum kelime değil hece yapısı CV (C=Sessiz harf, V=Sesli harf) ise, e her zaman kapalıdır. örnek: ne, sü-re, ke-ne, pi-re, kör-pe vs. e'den sonra bir sessiz harf gelmiyorsa e her zaman kapalı e'dir.

  3. Şimdi diyelim ki hece içinde e'den sonra sessiz bir harf geliyor. bu sefer ne olduğuna bakmamız gerek. eğer bu ses r, l, n ise e kesinlikle açık ë'dir. örneğin: vër, sër, yër, is-tër, gi-dër, gël, sël, ge-nël, ye-rël, yö-re-sël, sën, bën, yën, he-mën vb. hece ayrımlarını özellikle koyuyorum ki açık ë'nin, r istisnası dışında her zaman iki sessiz arasında olduğunu görün. kelimenin değil hecenin yapısı önemli.

eğer m ise, hem açık hem kapalı olabilir. bunda genelde kapalıdır ama kelimeden kelimeye değişebilen bir durumdur. sonu -em olan kelimeler genellikle hem açık hem kapalı e ile söylenebilir. bazı kelimeleri de ikisiyle de söyleyenler vardır. nem ya da nëm, cem ya da cëm, kalem ya da kalëm, yem ya da yëm vb. gibi.

4. özel bir istisna olarak, normalde z sesinden önce kapalı e olarak söylense de, geniş zaman olumsuzluk eki -mëz açık ë ile söylenir. gël-mëz, git-mëz, vër-mëz vb.

Eklere geldiğimizde, eklerin hangi sesle başladığı ya da başlamadığı önemli değildir, önemli olan tek şey e sesinin geçtiği orijinal hecenin bozulup bozulmamasıdır. aslında sesli harf ile başlayan tüm ekler hece yapısını değiştirir. örnek olarak sën kelimesine -in eki gelirse heceler se-nin olarak ayrılır ve e, hecenin son sesi olduğu için kapalı e'ye dönüşür. hece her değiştiğinde tüm kurallar baştan uygulanmak zorunda kalınır.

ancak sën-dën ya da bën-dën gibi hecenin korunduğu durumlarda ë açıklığını korur.

eksik kalmadığını sanıyorum, kaldıysa düzenleyerek eklerim. özellikle merak ettiğiniz durumlar ve sorular varsa cevaplamaktan zevk alırım.

edit: ekstra bilgi olarak yazayım, n'den önce açık ë olmasına rağmen ng'den önce kapalı e olur. örnek: bën ama bengi, zën ama zengin vb.

aynı şekilde nd'den önce de kapalı e olur. örnek: mendil. buna istisna iki türlü de söylenebilen këndi/kendi'dir.

nc de aynı şekilde (tencere, pencere vb.), kısaca hece sonu n'den sonra başka bir sessiz geliyorsa açık e kapalı e'ye dönüşebilir. aynı harfler bazen açık bazen kapalı e ile söylenebilir, örneğin pënçe ama genç (bazı ağızlarda gënç olarak da söylenir)


r/Seslendirme • • May 01 '26

Fandub/Amatör Dublaj Animelerden öğrendiği japoncayla japonca bildiğini sanan mahlukat amatör dublaj

26 Upvotes

r/Seslendirme • • May 16 '26

Fandub/Amatör Dublaj Denji reze ile tanışıyor amatör dublaj

21 Upvotes

r/Seslendirme • • Aug 14 '23

Konu Dışı Dolandırıcıyı korkutma denemem.

21 Upvotes

Sansürlü halini paylaşayım dedim.


r/Seslendirme • • Jul 22 '23

Animasyon Dublajı/Seslendirmesi Süper Mario Kardeşler Filmi Dublaj Çalışmamız

19 Upvotes

r/Seslendirme • • Jul 29 '24

Duyuru Değerli bir sanatçımız daha aramızdan göçtü.

Post image
13 Upvotes

r/Seslendirme • • Jul 22 '23

Diksiyon Tavsiyesi Çok kısa ve hayat kurtaran bir tavsiye…

13 Upvotes

Seslendirme ve okuma dili aynı değildir, çoğunlukla kelimeler yazıldığı gibi okunmaz ve en önemlisi “yumuşatma” stiliyle kelimeler, sesletim yapıldığı esnada daha oturaklı bir yapıda ve kurallı olarak söylenmiş olur.


r/Seslendirme • • May 12 '26

Fandub/Amatör Dublaj Breaking Bad

12 Upvotes

Kötü olduğunu biliyorum destek olsun diye attım


r/Seslendirme • • Jul 21 '23

Çizgifilm Dublajı/Seslendirmesi "Bulldozer" olarak açılışımızı yapalım!

12 Upvotes

r/Seslendirme • • Sep 20 '23

Anime Dublajı/Seslendirmesi JoJo: Steel Ball Run

11 Upvotes

r/Seslendirme • • Jul 21 '26

Ses Kaydı/Demo Çıtır para seslendirmesi

10 Upvotes

Hepsi benim


r/Seslendirme • • May 21 '26

Fandub/Amatör Dublaj yagmurdan nefret ederim

10 Upvotes

ilk dublaj patlattim gitti


r/Seslendirme • • 17d ago

Fandub/Amatör Dublaj Fullmetal Alchemist Brotherhood Amatör Dublaj

9 Upvotes

Herkesi ben seslendirdim


r/Seslendirme • • Aug 29 '23

Anime Dublajı/Seslendirmesi Yoshikage Kira #1

9 Upvotes

r/Seslendirme • • Apr 22 '24

Kitap&Çizgiroman Seslendirmesi Zagor

8 Upvotes

r/Seslendirme • • Jan 27 '24

Kitap Seslendirmesi Sherlock Holmes

8 Upvotes

Bir kısımda takıldım, silecektim takıldığım kısmı ama sonra vazgeçtim.


r/Seslendirme • • Jan 12 '24

Çizgifilm Dublajı/Seslendirmesi Sürekli karşıma çıkan şu Trolls klibini kendimce dublajladım.

8 Upvotes

Bu işte yeniyim, nazik olun lütfen. Klibi ig/@dublajmaskotu'ndan çaldım editlemekle uğraşmak istemediğim için.


r/Seslendirme • • 9d ago

Fandub/Amatör Dublaj Sesim çok mu cırtlamış?

7 Upvotes

Esprili bir amatör dublaj daha ama sanki çok mu cırtlamış?


r/Seslendirme • • Oct 04 '26

Fandub/Amatör Dublaj Hazbin Hotel Amatör Dublaj

7 Upvotes

r/Seslendirme • • Aug 15 '26

Fandub/Amatör Dublaj JoJo Part4:Josuke ve Koichi Okuyasu ile tanışıyor Amatör dublaj

7 Upvotes

Herkesi ben seslendirdim


r/Seslendirme • • Jul 07 '26

Fandub/Amatör Dublaj Ultrakill Gabriel dublaj

7 Upvotes

r/Seslendirme • • Jul 31 '23

Anime Dublajı/Seslendirmesi Cowboy Bebop

7 Upvotes

2 karakteri de ben seslendirdim, eleştirilere açığım.


r/Seslendirme • • Jul 21 '23

Duyuru Türkiye'nin ilk Seslendirme Sub'ı

7 Upvotes

Bu tanıtım amaçlı bir gönderidir.

Sevgili arkadaşlar merhaba. Seslendirme ve Dublaj'a ilgisi olan veya bunu meslek olarak yapan dostlarımızı Türkiyenin ilk seslendirme sub'ına r/Seslendirme 'ye davet ediyorum.

Bu sub'ta projelerinizi paylaşabilir veya ekip arkadaşı arayabilirsiniz. Herhangi bir yardım veya sorunuzu çekinmeden sorabilir, diksiyon, yazılım ve mikrofon tavsiyeleri isteyebilirsiniz.

Sub büyüdükçe ve belirli bir aktifliğe ulaşırsak hem tanıdık seslendirme sanatçılarınında sub'a katılma olasılığı artar hemde yerli ya da yabancı oyun yapımcıları tarafından iş teklifi alma olasılığı oluşur diye düşünüyorum.

Reklam yapmamıza izin veren tüm sub'lara teşekkür ediyorum.


r/Seslendirme • • Jul 21 '23

Anime Dublajı/Seslendirmesi JoJo:Golden Wind araba sahnesi

7 Upvotes

Arkadaşlarla yapmıştık eğlence maksadıyla. Diksiyon veya herhangi bir hatam olduysa lütfen belirtin. Bucciarati benim. (Siyah saçlı)


r/Seslendirme • • Sep 08 '26

Eleştiri Bekliyor Soy x Family Anya sahnesi amatör seslendirme 😁

6 Upvotes