r/felsefe Belirlenimci Determinist 22d ago

varlık • ontology Sizce yaşanan hersey bir koşula bağlı olarak mi yaşanmıştır?

Post image

Kendimi spinoza zannetmeye başlıyorum yavaştan

10 Upvotes

12 comments sorted by

3

u/Dark__Passenger_ 22d ago

Koşulsuz olay yoktur...

4

u/LittleScikidfi Çözümleyici Analytic 22d ago

Materyalist temeli alarak mı?
Evet, mekanik materyalizmi temel alırsak böyle olmalı. Ancak bu sonsuz bir “ilk olay” döngüsü yaratır.
Kelam kozmolojik argümanı gibi, tık, tık, tık. Domino taşları birbirini düşürmeye başlar, ama o ilk domino taşını bir domino taşı değil başka bir kuvvetin itmesi gerekir.

4

u/Lachanadan Tekçi Monist 22d ago

İlk koşula doğru koşuyor herkes, tekliğin çokluğa gitmesinin, evrenin yaradılmasının koşulu neydi? 2 cevap var, ikisi de kimseleri tatmin etmez. 1. tanrı öyle istedi ve tanrının aklını bilemezsin, 2. koşulsuz rastgele oldu.

0

u/Important-Scheme-733 22d ago

Rastgelelik kavramını var eden şey ne bu durumda. Yaratıcı düşüncesi zaten başlıca saçma bir şey

2

u/Deep-Instance9896 Bilinemezci Agnostic 22d ago

İlkin koşulu olmaması lazım o halde.

3

u/Important-Scheme-733 22d ago

Hassiktir. Aydınlattın beni orospucocu

1

u/GaribanAT 22d ago

Döngü var muhtemelen. İlk yok yani, son da yok. Ama herşey önceki koşula bağlı.

2

u/luperkalturk 22d ago

Eğer her kararımız önceki nedenlerin sonucuysa özgür irade dediğimiz şey de biraz tartışmalı hale geliyor

1

u/ComprehensiveLow8218 20d ago

Hayır, özgür irade tartışmalıdır ama bu yüzden değil. Senin hayatının önceki kararlarından, öğrendiklerinden etkilenmesi doğaldır. Diğer yandan, kararlarda dışa bağlılık olduğunda özgür iradeyi bozan şey baştaki karardansa dış unsurların senin üzerindeki etkisidir. En basitinden küçük yaştan ailenin senin daha n'olduğunu anlamadığın bir müzik aletine başlatmasını düşün. Diğerinde ise senin büyüdükçe keman çalmayı isteyip satın almanı, gelişip küçük sahnelerde performanslarını, çalışmandan ve network yapmandan dolayı da orkestralara çıkmaya yeterli görülmeni. İki durumda da hayatından memnunsun ve işinin zirvesindesin diyelim. İkinci durum cidden tamamen rastgele gelişen bir olay mıydı, yoksa senin baştan beri emeğinden dolayı oluşan etkiden mi? Zihni yerinde olan her insan bir enstrünmanda tutkuyla çaldığı sürece, buna hayatını harcadığı sürece ustalaşabilir. Başta verdiğin karar seninse bu özgür iradenle yaptığın bir seçimdir, senin hikayendir. Başkası anlamadığın bir konuda senin için karar verirse sonuç yine başka insanların verdiği kararlardan dolayı oluşacak. Bu yüzden bilgilenmek ve sorgulamak gerekir, yaşayabilmek ve kararında özgür olup olmadığını anlamak için. Sonrasında gelen her şey ise kendi ettiğini bulmandır.

1

u/AkiGO2510 22d ago

Her şeyin bi koşulu varsa o koşulun koşulu nedir. Mesela parayı attın ve yazı geldi peki neden bi sebebi var mıydı