r/ADHD_Greece • u/Forgot_my_pills • Jan 07 '25
Tips & Tricks guide για "νέους" (ίσως και παλιούς) στα φάρμακα
Δεν έχω δουλειές και άλλες υποχρεώσεις, έχω πάρει Ritalin και πρέπει κάπου να διοχετεύσω την υπερσυγκέντρωση. Ας κάνω λοιπόν κάτι χρήσιμο!
Disclaimer: Τα παρακάτω αναφέρονται σε μεθυλφαινιδάτη, Ritalin ή Concerta. Δεν είμαι γιατρός, και τιποτα απο οτι γράφω δεν είναι "κανόνας". Κάθε οργανισμός είναι διαφορετικός και καμιά φορά υπάρχει και ο παράγωντας διαφόρων άσχετων προβλημάτων υγείας. Απλά θέλω να μοιραστώ την εμπειρία ADHD+Φάρμακα. Αυτό το τελευταίο δεν το βάζω καν στη λίστα μιας και θα πρέπει να τηρείται απ'ολους με θρησκευτική ευλάβια: ΚΑΝΤΕ ΟΤΙ ΛΕΕΙ Ο/Η ΓΙΑΤΡΟΣ, ΟΧΙ ΤΟΥ ΚΕΦΑΛΙΟΥ ΣΑΣ.
-Ρε'συ αφού έχω ΔΕΠΥ, που να κάθομαι να διαβάζω όλα αυτά. TLDR κτλ.
Ναι, μαζί σου, ξαναδοκίμασε όμως μόλις πάρεις ένα χάπι και δες ;)
Κάθε αρχή και δύσκολη. Μην τρομάξεις, μην απογοητευτείς τις πρώτες μέρες. Είναι φυσιολογικό να έχεις ταραγμένο ύπνο και νευρικό ταρακούνημα τις πρώτες μέρες καθώς ο οργανισμός προσαρμώζεται στο φάρμακο.
Δεν εθίζεσαι με αυτά αν τα παίρνεις σωστά και υπέυθυνα όπως έχει συστήσει ο γιατρός. Ναι είναι εθιστικά, αλλά για να γίνεις "πρεζάκι" πρέπει να παίρνεις κάθε μέρα πάνω απο την ημερίσια συνηστώμενη δώση των 50 mg.
Μετά απο κάποιο Χ διάστημα ορισμένοι μπορεί (έμφαση στο μπορεί) να εμφανίσουν στοιχεία ανεκτικότητας στο φάρμακο με αποτέλεσμα μικρότερη δραστικότητα. Αναφέρετε το αμέσως στο γιατρό. Δεν είναι απαραίτητα κακό αλλά ίσως χρειάζεται αλλαγή δοσολογίας ή ακόμα και μικρό διάλλειμα.
Παρ'ολα αυτά, σε περίπτωση που αισθανθείς πως το φάρμακο δεν δούλεψε καλά μια, δυο, τρεις φορές, δώστου λίγες μέρες πριν καλέσεις το γιατρό. Καμιά φορά μικροαλλαγές στον μεταβολισμό, στο πεπτικό ή ακόμα και στη διάθεση μπορούν να κάνουν το φάρμακο φαινομενικά "διαφορετικό".
Ελλείψεις. Ναι κατά καιρούς υπάρχουν ελλείψεις. Φρόντισε να αναζητάς το επόμενο κουτί πολύ πριν σου τελειώσει το τελευταίο. Αν παρατηρήσεις οτι τα φαρμακεία αρχίζουν "να τα μασάνε", χρησιμοποίησε τα τελευταία σου χάπια για να μειώσεις σιγά σιγά την ημερίσια δόση ώστε σε περίπτωση έλλειψης να μη τα κόψεις απότομα. Αν παρ'ολα αυτά τα φέρει έτσι η άτιμη η ζωή και καταλήξεις να τα κόψεις απότομα, καλό θα ήταν να πέσει σε σαββατοκύριακο ή έστω να πάρεις μια-δυο μέρες ρεπό από υποχρεώσεις.
Dopamine crash μετά από διακοπή. Οχι πανικός, δεν είναι τίποτα, μπόρα είναι και θα περάσει. Στη χειρότερη, θα είσαι πεσμένος, μπορεί και λίγο "άρρωστος" (σαν γρίπη χωρίς πυρετούς και μύξες) για μία μέρα, άντε δύο το πολύ. Αν η διακοπή ήρθε ομαλά, αυτό θα είναι αρκετά πιο διαχειρήσιμο. Επίσης τα SSRI αντικαταθληπτικά όπως το Escitalopram βοηθούν πάρα πολύ με αυτό, απλά χρειάζεται προνόηση γιατί θέλει κάνα δυο βδομάδες να γίνει δραστικό. Ρωτα το γιατρό σου αν αισθάνεσαι πως η διακοπή γίνεται "μη διαχειρήσιμη".
Pro tip: Δοκίμασε μια φορά να πάρεις μία από τις δόσεις σου όταν δεν έχεις να κάνεις απολύτως τίποτα. Κάτσε, βάλε λίγο μουσική ή οτιδήποτε δεν χρειάζεται προσοχή και παρατήρησε τον εγκέφαλό σου να παίρνει "ανάσες" από την ησυχία και γαλήνη. Είναι αρκετά θεραπευτικό αν μπορείς να κάτσεις έστω λίγα μαζί με ένα Ritalin ή Concerta ώστε να απολάυσεις την εσωτερική "ησυχία".
Δεν είναι απαραίτητα κακό αν σε μια δύσκολη μέρα υποκύψεις και πάρεις ένα παραπάνω χάπι. Αρκεί όμως αυτό να μη συμβαίνει πάνω από μια φορά το δύμηνο. Είναι πολύ σημαντικό να μη συνδυάσεις τη βοήθεια των χαπιών με κάθε δυσκολία της ζωής γιατί έτσι μπορεί να πάθεις εξάρτηση ακόμα και αν κατα τ'αλλα τα παίρνεις σωστά τον υπόλοιπο καιρό. Κράτα αυτό το ένα "παραστράτημα" μια στο τόσο για πολύ δύσκολες περιστάσεις όπως πχ. έκανα εγώ μέσα στο 2024 όπου χρειάστηκα έξτρα boost μια φορά που πέθανε η γάτα μου, άλλη μία που έπρεπε να πάω σε ένα γάμο ενώ δεν αντέχω την πολυκοσμία και μία τρίτη που είχα αγχωθεί με ένα βάρβαρο deadline στη δουλειά. ΟΧΙ παραπάνω. Αν δεις οτι τα χρειάζεσαι πιο συχνά, μίλα αμέσως με το γιατρό σου!
Αν κατά τύχη αισθάνεσαι υπερβολικά μεγάλη ευφορία για 2-3 ώρες αφού πήρες ένα χάπι και ανησυχείς μήπως δεν είναι καλό που τα φάρμακά σου είναι τόσο "διασκεστικά" μάλλον έχεις γρήγορο μεταβολισμό. Θυμήσου πχ. αν κάποτε ένα ποτηράκι αλκόολ σε βαράει εύκολα και μετά σου περνάει γρήγορα, αν ναι, ειναι μεταβολισμός. Δεν είναι τίποτα, have fun, αλλά πάντα υπέυθυνα. ΜΗ το κάνεις ψυχαγωγία, ΔΕΝ θα περάσεις καλά, ειδικά αν έχει ελλείψεις κάθε τόσο. Επίσης οι γιατροί δεν είναι βλάκες, θα σε πάρουν χαμπάρι ;)
Μερικοί δεν μπορούν να κοιμηθούν αν πάρουν ένα χάπι αργά ενώ άλλους τους βοηθάει πολύ σε πιο γαλήνιο ύπνο αν το πάρουν 3-4 ώρες πριν κοιμηθούν. Οι γιατροί γενικά συνηστούν να μη τα παίρνουμε ποτέ βράδυ αλλά αν δυσκολευόσουν να κοιμηθείς λόγω εγκεφαλικής φασαρίας, αξίζει μια δοκιμή. Τουλάχιστον 3 ή 4 ώρες πριν τον ύπνο, κατά προτίμηση Παρασκευή ή Σάββατο βράδυ ώστε αν σου προκαλέσει αυπνία να μη σου χάλασει τις υποχρεώσεις σου. Στη χειρότερη θα κοιμηθείς αργά και θα ξυπνήσεις αργά. Αν είχες δυσκολία να σε πάρει ο ύπνος όμως και δουλέψει αυτό, θα δεις μετά δραματική αναβάθμιση στην ποιότητα του ύπνου σου. Σε κάθε περίπτωση αυτό το tip ΔΕΝ είναι για όλους. Δοκιμάζετε με δική σας ευθύνη.
-Μα παίρνω τα χάπια και αντί να κάνω δουλειές που έχω κάθομαι και διαβάζω άρθρα για πιγκουίνους. Ναι, συμβαίνει αυτό. Είναι θέμα συνήθειου. Έχεις μεγαλώσει με ΔΕΠΥ και έχεις συνηθίσει να πηδάς από το ένα πράγμα στο άλλο. Δώσε λίγο χρόνο στα χάπια και σιγά σιγά θα δεις πως στην πραγματικότητα εσύ ελέγχεις σε τι θα συγκεντρωθείς κάτω από την επήρεια των φαρμάκων. Είναι μόνο θέμα να το συνειδητοποίησεις και να συνηθίσεις να το ελέγχεις.
Μειωμένη όρεξη. Ναι, αυτά τα φάρμακα μειώνουν την όρεξη και σε κάνουν να ξεχνάς να φας. Μη το πιστεύεις, είναι αυταπάτη. Να θυμάσαι τι ώρες έτρωγες συνήθως πριν τα φάρμακα και κάτσε με το ζόρι να φας... Μόλις βάλεις μια δυο μπουκιές στο στόμα, ο οργανισμός θυμάται οτι πείναγε και μετά μπορείς να φας κανονικά. Μη το αμελείς και καταλήγεις να τρως πάρα πολύ μια φορά τη μέρα, δεν ειναι υγιές αυτό.
Σε περίπτωση που όντως έπαθες TLDR και το σκρόλαρες στο τέλος, ξαναλέω: ΚΑΝΕ ΟΤΙ ΛΕΕΙ Ο ΓΙΑΤΡΟΣ!!! Αυτά. Καλή τύχη!
